އުފަން ރަށަށް ދެވޭ ކޮންމެ ފަހަރަކުހެން ކޮންމެ ވެސް ރަށަކަށް ދަތުރު ދިއުމަކީ އާންމުކޮށް ކޮށް އުޅޭ ކަމެކެވެ. މި ފަހަރު ވެސް އެ ކަން ކުރަން ބޭނުންވިއެވެ. ކިތަންމެ ގިނަ ބަޔަކާ އެކު ރަށަށް ދެވުނު ނަމަވެސް އެ ދަތުރު ކެންސަލް ކޮށްލާހިތެއް ނުވިއެވެ.
ދަތުރު ދާނެ ރަށެއް ކަނޑައަޅަން ޖެހުމުން އެންމެ ފުރަތަމަ ވެސް ހިތަށް ވަނީ އެންމެ ކައިރީގައި އޮތް ބޮޑުފިނޮޅެވެ. އެއީ ރަށުގެ ގިނަ މީހުން ދަތުރު ދާރަށެވެ. އަދި އެންމެ ފަސޭހައިން ދެވޭނެ ވެސް ރަށެވެ. އެ ރަށް އޮންނަނީ އުފަން ރަށުގެ ފަޅުތެރޭގައެވެ.
"ނޫން މި ފަހަރު ހިނގާ އެހެން ރަށަކަށް ދަމާ. ކުރީ ފަހަރު ވެސް ދިޔައީ އެ ރަށަށް" ދަތުރުގެ މަޝްވަރާތަކުގެ ތެރެއިން އެކަކު ޚިޔާލު ފާޅުކުރިއެވެ. އެ ޚިޔާލަށް ގިނަ ބަޔަކު ތާއީދު ވެސް ކުރިއެވެ. ދެން ޖެހުނީ އެހެން ރަށަކާ މެދު ވިސްނާށެވެ.
ރަށުގެ ވަށައިގެން އޮތް ފަޅު ރަށްތަކަށް ވިސްނާލެވުނީ އެ ހިސާބުންނެވެ. އެންމެ ކުޑައިރު ދަތުރު ގޮސް އުޅުނު ދުނިކޮޅަކީ މިއަދު ރިޒޯޓެކެވެ. އެ ރަށަށް މިއަދު ދެވޭކަށް ނެތެވެ. ދެން އެންމެ ކައިރީގައި އޮތީ ގާވިލިނގިއްޔެވެ. އެއީ ގާމަތީ ރަށަކަށް ވާތީ އެއީ އެއްވެސް އިރަކު ބަޔަކު ދަތުރު ގޮސް އުޅުނު ރަށެއް ނޫނެވެ. ދެން އޮތީ އެނބޫދޫއެވެ. މައްސަލަ އުފެދުނީ އެ ހިސާބުންނެވެ. އެ ރަށް އޮތީ ކޮން ބައެއްގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި ކަމެއް ނޭނގުނެވެ. ރަށު މީހުންނާ ވާހަކަ ދައްކާލުމުން ބައެއް މީހުން ބުނީ އެ ރަށް އޮންނަނީ ކޮކޯޕާމްގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައިކަމަށެވެ. އަނެއް ބަޔަކު ބުނީ އެ ރަށަކީ ވަކި ބަޔެއްގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި އޮންނަ ރަށެއް ނޫންކަމަށެވެ. ބައެއް މީހުން އެ ރަށަށް ދަތުރު ދާކަމާއި ބައެއް ފަހަރު ފަތުރުވެރީން ވެސް އެ ރަށަށް ދާކަން އެކި މީހުންގެ ވާހަކަތަކުން އެނގުނެވެ. ރަށުގެ ކައުންސިލާ ވާހަކަދައްކާލުމުން ވެސް މާ ސާފު ޖަވާބެއް އެ ކަމުގައި ލިބޭ ގޮތެއް ނުވިއެވެ. އެ ރަށާ ޖެހިގެން ދެން އޮތީ މުތާފުށްޓެވެ. އެ ރަށަކީ ވެސް ފިސާރި ރީތި ފަޅުރަށެކެވެ. ދެން ބެލީ އެ ރަށަށް ދަތުރު ދެވޭތޯއެވެ. އެ ރަށް ހަވާލުވެފައިވާ ފަރާތަށް ގުޅާލުމުން ލިބުނު ޖަވާބަކީ އެ ރަށަށް އެއްވެސް ބަޔަކު ދަތުރުދިއުމުގެ ހުއްދަ ދީފި ނަމަ އެތައް ބަޔަކަށް އެ ހުއްދަ ދޭން މަޖުބޫރު ވާނެކަމަށެވެ. އެހެންވެ އެ ހުއްދަ ލިބޭ ގޮތެއް ނުވިއެވެ. މި ވާހަކަތައް ދަތުރުދާން ތިބި ބައިވެރީންނާ ހިއްސާކުރުމުން އެއް ބަޔަކު މާޔޫސްވީއެވެ. އަނެއް ބަޔަކު ފާޅުކުރީ ނުރުހުމުގެ ބަސްތަކެވެ.
"ތީ ދެން ހާދަ ހެއްވާ ކަމެކޭ. މި ރަށުގެ ވަށައިގެން ފަޅުރަށްތައް ހުރި އިރު މިތާ ކައިރިން މަޖާކޮށްލައި ޗުއްޓީ ހަދާލާކަށް ރަށެއް ނެތް. ކައުންސިލަށް މި ކުރެވެނީ ކޮން ކަމެއް؟ ރަށުގެ ރައްޔިތުން ހިތްހަމަ ޖައްސާލެވޭނެ ގޮތެއް ނެތް. ރަށެއް، ފަޅެއް، ތުނޑިއެއް ނެތް." އެނބޫދުއަށް ދަތުރުދާން ބޭނުންވި މީހަކު ޚިޔާލު ފާޅުކުރިއެވެ.
"ބަލަ އެ އޮތީނު އަހަރެމެންގެ ބޮޑުފިނޮޅު. އެ ރަށް އެ އޮތީ. ބޭނުން މީހަކު ދާންވީ. ހުއްދައެއް ނަގާކަށް ނުޖެހޭ" ބޮޑުފިނޮޅަށް ދަތުރުދާން ބޭނުންވި މީހަކު ބުންޏެވެ.
"ބަލަ އެ ރަށް ވެސް ކޮންމެ ވެސް މީހަކަށް ދީފިޔޭ ބުނާ އަޑުއެހިން. އެ ރަށް ވެސް ރިޒޯޓަކަށް ހަދަނިއްޔޯ" ދަތުރުގެ ބައްދަލުވުމުގެ ހަވާސާގައި އިން މީހަކު އޭނާއަށް ލިބިފައިވާ މަޢުލޫމާތުން ވާހަކަ ފެށިއެވެ.
"ނާ ހަމަތެދެއް. އެ ރަށުގައި ވެސް ރިޒޯޓެއް ހަދަނީ؟" ކުރިން ވާހަކަ ދެއްކި މީހާ ކުރީ ހައިރާނުގެ ސުވާލެކެވެ.
"އެކަމަކު މި ރަށަކީ ވެސް މީހުން އުޅޭ ރަށެއް ވިއްޔާ. މަޖާކޮށްލައި ދަތުރު ޖައްސާލާނެ ކޮންމެ ވެސް ތަނެއް މި ރަށުގެ މީހުންނަށް ވެސް އޮންނަން ވާނެތާ؟ މި ރާއްޖޭގައި ފަޅުރަށްތައް މަދީކީ ނޫނނިއްޔާ. އެކަމާ ކޮންމެ ވެސް ބަޔަކު އެބަ ޖެހެއެއްނު ތެދުވާން. އޮތިއްޔާ އޮތް ފަޅު ރަށެއްގައި ރިޒޯޓް ހެދީމަޔޯ؟ އޮތިއްޔާ އޮތް ތުނޑިއެއް ފަތުރުވެރިންނަށް ދިނީމަޔޯ؟ މި ރަށު ކައުންސިލުން މި ކަންކަން ރަށްޔިތުންނަށް ކޮށްދެން ނޫޅެންޏާ މި ކަންކަމެއް ނުވާނެ" ދަތުރުދާން އެންމެ ފޯރި ދެއްކި އެކަކު ނުރުހުމުގެ ބަސްތައް އަމާޒުކުރީ ރަށު ކައުންސިލަށެވެ.
"ބަލަ ކައުންސިލަށް ތި ކަމުގައި ކުރެވޭނީ ކޮން ކަމެއް؟ އެ އޮތް ބޮޑު މާލޭގައި ދިރިއުޅޭ މީހުން ދަތުރު ދާނެ ރަށްގަނޑެއް އެބަ އޮތްތަ؟ އެ މީހުންނަށް ރަށެއް ނެތް އިރު މި ރަށުގައި އުޅޭ ތިން ހާހެއްހާ މީހުންނަށް މި ގޮތަށް ރަށެއް ބާއްވައި ދޭނެތަ؟" ދައްކާ ވާހަކަތަކަށް ވިސްނަން އިނދެ އެހެން ބައިވެރިއަކު މާ ދުރުން މިސާލެއް ނެގިއެވެ.
"ދެން ހުއްޓާލާ! ތިޔަ ދަނީ މާ ދުރަށް. އެހެންވީމާ ދަތުރު ދެވެން އޮތް ބޮޑުފިނޮޅަށް ދާން ތައްޔާރުވާންވީ" ވާހަކައިގެ މިސްރާބު ބަދަލުކޮށް އަހަރެންގެ ވާހަކަ ފެށީމެވެ. ގަންނަން ޖެހޭ ތަކެއްޗާއި އެހެނިހެން އިންތިޒާމުތައް ހަމަޖައްސަން އެނގީމެވެ.
"އަހަރެން ދެންތަ އެހެން ޚިޔާލެއް" ދަތުރުގެ ބައިވެރިއަކު ޚިޔާލު ފާޅުކުރިއެވެ.
"ދެން އިތުރު ރަށެއް ނެތް. ދެވެން އޮތީ އެ ރަށަށް. އެހެންވީމާ މި ފަހަރު ދާނީ އެ ރަށަށް. ދެން ކޮން ޚިޔާލެއް އޮތީ" ދޭން އުޅުނު ޚިޔާލު ކުރި މަރާލެވޭނޭ ހިތައި އަހަރެން ވާހަކަދެއްކީމެވެ.
"އަހަރެންނަށް ފެންނަނީ މި ފަހަރު އެ ރަށަށް އޯވަނައިޓަކަށް ދާން. އެ ގޮތަކަށް އަދި ދަތުރެއް ނުދަމެއްނު" ފާޅުކުރެވުނު ޚިޔާލަށް ވިސްނާލަން ކުޑަ ވަގުތު ކޮޅެއް ނެގިއެވެ. ކުޑަކުދީންތައް އެއް އަޑުން އެއީ ރަނގަޅު ގޮތެކޭ ބުނަން ފެށިއެވެ. ގިނަ ބައެއްގެ އާނބަސް އެ ޚިޔާލަށް ލިބެން ފެށުމުން އަހަރެން ވެސް އާއެކޭ ބުނީމެވެ. ނަމަވެސް އެ ޚިޔާލަށް ނޫނެކޭ ބުނި މީހުން ވެސް މަދެއް ނޫނެވެ.
"މި ތުއްތުކުދީން ގޮވައިގެނެއް އެ ރަށުގައި ރޭގަނޑު މަޑުކުރާކަށް ނުދެވޭނެ. އެ ރަށަކީ ކަރަންޓެއް ވެސް ހުންނަ ރަށެއް ނޫނެއްނު" އެކަކު ވިސްނީ ދަރިފުޅާ މެދުއެވެ.
"ބަލަ ރަށަށް އަންނަން ބޭނުންވާ މީހުން އިރުއޮއްސެންވާއިރަށް ރަށަށް އަންނާނީ. 15 ވަރަކަށް މިނެޓުން ރަށަށް އާދެވޭނެ. އެއީ މައްސަލައެއް ނޫން. ކަރަންޓު ނެތިއްޔާ މަޖާވާނީ. ނުލާހިކު ރީތި ހަނދުވަރު ދޭނެ. އަނެއްކާ ބިރު ގަންނާކަށް ނެޖުހޭނެ. ކަމެއް ވާއިރަށް ރަށަށް އާދެވޭނެ. ގުޅޭނެ." ބޮޑުފިނޮޅުގައި އެއް ރޭ ހޭދަކުރަން ބޭނުންވާ މީހަކު އެ ކަން ކުރުމަށް ބާރު އަޅަމުން ވާހަކަދެއްކިއެވެ. އެ ވާހަކަތަކަށް ވެސް ގިނަ ބަޔަކު އެއްބަސްވިއެވެ. އެންމެފަހުން އެގޮތަށް ނިންމީމެވެ.
ދަތުރު ދާން ނިންމުމާ އެކު ކުދިވެރީންނަށް ހީވީ ދެ ޢީދު އެއްކޮށް އައިހެންނެވެ. މީގެ ކުރިން ފަޅު ރަށެއްގައި އެ ގޮތަށް ރޭގަނޑު މަޑުކޮށްފައެއްނެތެވެ. ކަރަންޓް ނެތް ރަށެއްގައި އެ ގޮތަށް ވަގުތު ހޭދަކޮށްފައެއް ވެސް ނުވެއެވެ. މަޖަލާއި ސަކަރާތުގައި ކުދިންވެރީން ފެށީ އެކަކު އަނެކަކު ބިރު ގަންނުވާށެވެ. އެ ރަށުގައި ބިރުވެރި ކަންކަން ހިނގާކަމަށް ބުނެއެވެ. ބިރުވެރި އެއްޗެހި ފެންނަކަމަށް ބުނަމުންނެވެ.
"އެ ރަށަކީ ބިރުވެރި ރަށެއްތަ؟" ދަތުރުގައި ބައިވެރިވާ ތިން ކުއްޖަކު ސުވާލުކުރީ އަހަރެންނާއެވެ.
"ތިއެއް ނޭނގެ. ތި ކަން އެނގޭނީ އެ ރަށަށް ދިޔައިމާ. ގައިމު ވެސް ދުވާލު ބިރުވެރިއެއް ނޫން. އެ ކަހަލަ އެއްވެސް ކަމެއް ހިނގި ކަމެއް ނޭނގެ" އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީމެވެ. އަހަރެން ބޭނުންވީ އެ ކުދިން ތަޅުވާލާށެވެ. ބިރު ގަންނަކަން އެނގޭތީ ކުޑަކޮށް ހާސްކޮށްލުވާށެވެ. އެވަގުތު ގެއަށް އައިސް ވަނީ ބަކުރުބެއެވެ. އެއީ އެ ދަތުރުގެ ދޯނި ހަމަޖައްސައިދޭ ފަރާތެވެ. ހުރިހާ ކުދިން ވެސް ވަރަށް ލޯބިވާ ވަރަށް އިތުބާރުކުރާ ފަރާތެކެވެ.
"ދޭ ބަލަ ގޮސް ބަކުރުބެ ގާތުގައި އަހަން. ބަކުރުބެއަށް އެނގޭނެ އެ ރަށަކީ ކޮން ކަހަލަ ރަށެއްކަން" އަހަރެން އެ މީހުން ފޮނުވީ ބަކުރުބެގެ ގާތަށެވެ. އެ މީހުން ގޮސް ބަކުރުބެއާ އެ ސުވާލު ކުރިއެވެ. ބަކުރުބެ ފެށީ ބޮޑު ވާހަކައެކެވެ.
"އެ ރަށް ކުރިން އޮންނާނީ މި ރަށުގައި އުޅުނު ރަތްއައްޔަބެ ކިޔާ މީހަކަށް. އެ ބޭބެ އެ ރަށާ ހަވާލުވެ ހުރި ދުވަސްވަރު ބަކުރުބެމެން އެއްރޭ އެ ރަށުގައި މަޑުކުރިން. އެއީ ހަނދުވަރު ވެސް ވަރަށް ރީތި ރެއެއް. އޭރު އެ ރަށުގައި ކުކުޅު ގެންގުޅޭނެ. ބޭނުންވީ ކުކުޅު ކޮޅެއް ނަގަން. އެ ކަން ކުރަން އުޅެނިކޮށް ފާޑެއްގެ އަޑެއް އެރޭ އިވެން ފެށީ. އެ އަޑު އިވުމާއެކު އެ މީހަކާ އެ މީހަކު ކިޔައި އޮޑިއާ ދިމާއަށް ދުއްވައިގަތިން" އެ ހިސާބަށް ވާހަކަ ގެންގޮސް ބަކުރުބެ ވާހަކަ މެދުކަނޑާލިއެވެ.
"އަދިވެސް ކުރިއަށް ގެންދަންވީތަ؟" ބަކުރުބެ ވާހަކަ އަޑުއަހަން ތިބި ކުދިންނާ ބަކުރުބެ ސުވާލުކުރިއެވެ.
"ދެން ކިހިނެއްވީ؟ އެއީ ކޮން އަޑެއް؟" އަޑު އަހަން އިން ކުއްޖަކު ބަކުރުބެއާ ސުވާލުކުރިއެވެ.
"ދެން ވީގޮތަކީ އެ އަޑު އިވުމާ އެކު އަވަހަށް އެ ރަށުން ފުރީ. އެ ރަށުން ފުރި އިރު ވެސް އެ އަޑު ބާރު ބާރަށް އިވޭ. ހީވަނީ ދަނގަޑު ގަނޑަކުން ތެއްޔެއް ކަހަލަ އެއްޗެއްގައި ތަޅާހެން. އެ ކަހަލަ އަޑެއް އިވުނީ. ދެން ބަކުރުބެމެން ބިރުން ބޮޑުފިނޮޅާ ދިމާއަށް ވެސް ބަލައިލާން ނުކެރިފައި ތިބީ. އެހެން ތިއްބާ އެއްލި ކަޅިއަކުން އެކަކަށް ފެނުނީ މުޅި ބޮޑުފިނޮޅުގައި އަލިފާން ރޯވެފައި ވަނިކޮށް. ކިހައި ބިރެއް ގަންނާނެ. ބަކުރުބެމެން ރަށަށް އައިސް ލަފަންދެން އެ އަލިފާން ގަނޑު ރޯވެފައި ހުރި. ރަށަށް ފޭބުމާ އެކު ނިވިގެން ދިޔައީ. ބަކުރުބެމެން އެންމެ އަޖާއިބުވީ ކަމަކީ އަނެއް ދުވަހު މީހުން އެ ރަށަށް ދިޔަ ނަމަވެސް އެ ކަހަލަ އަލިފާނުގެ ހާދިސާއެއް ހިނގާފައިވާކަމުގެ ނިޝާނެއް އެ ރަށުން ފެންނަން ނެތުމުން. އެއީ ހަނދާން ނައްތާލަން އުނދަގޫ ރެއެއް. އޭގެ ފަހުން ބަކުރުބެމެން ރޭގަނޑު އެ ރަށަކު މަޑެއް ނުކުރަން. މި ރަށު އެއްވެސް މީހަކު އެ ރަށަކު މަޑެއް ނުކުރާނެ" ބަކުރުބެގެ ވާހަކަ ނިންމާލި އިރު ތިން ކުދިންގެ ޚިޔާލު ވަނީ ބަދަލުވެފައެވެ. އެ ރަށާ މެދު ދެކެމުން އައި ގޮތާއި ދަތުރާ މެދު ދެކެމުން އައި ހުވަފެންތައް ވެސް ވަނީ ބަދަލުވެފައެވެ.
"އެހެންވީމާ އެ ރަށަކީ ބިރުވެރި ރަށެއްނު. އެ ރަށަށް ދާކަށް ނުވާނެދޯ؟" އެއް ކުއްޖަކު ސުވާލު ކުރިއެވެ.
"މި ކިޔައިދިނީ ބަކުރުބެއަށް ދިމާވި ހާދިސާ. މިހާރު އެ ރަށުގެ ގޮތެއް ނޭނގެ. ޔަގީނުން ވެސް ބަކުރުބެއެއް އެ ރަށަކު ރޭގަނޑަކު މަޑެއް ނުކުރާނަން" ބަކުރުބެ ޖަވާބުދިނީ އެ ކުދިންގެ ބިރު އިތުރަށް ބޮޑުވާނެ ގޮތަކަށެވެ.
ދަތުރަށް ވާންޖެހޭ ތައްޔާރީތައްވުމުގައި ދަތުރުގެ ބައިވެރީން ހަރަކާތްތެރިވަމުން ދިޔައެވެ. އެއް ބަޔަކު ކާބޯތަކެތި ހަމަކުރުމުގައި އުޅުނު އިރު އަނެއް ބަޔަކު އުޅެނީ ކުޅިވަރުގެ ސާމާނުތައް ހަމަކުރުމުގައެވެ. އޯވަނައިޓަކަށްދާ ދަތުރަކަށް ވާތީ ރޭގަނޑަށް ބޭނުންވާނެ ތަކެތި ހަމަކުރުމުގައި ވެސް ބަޔަކު އުޅުނެވެ.
ބަންގީގެ އަޑަށް ކޮޅަށް ތެދުވި މީހުން ނަމާދު ކޮށްލައިގެން ދަތުރުގެ ތައްޔާރީތައްވާން ފެށިއެވެ. އެ މީހަކަށް ހިފުނު އެއްޗެއް ހިފައިގެން މަގުމައްޗަށް ނުކުތެވެ. ބޮޑު ޕިކަޕެއް ފުރެންދެން ގޭތެރެއިން ތަކެތި ނެރުނެވެ. ގޭތެރެއިން އެކަނި ވެސް ތިރީހަކަށް މީހުން ނުކުތެވެ.
ބޮޑުފިނޮޅުގެ ކަށިވެލި ތުނޑީގައި ދޯނި ބޮސްދިނުމާއެކު ކުދިންވެރީންތައް ކޮޅުކޮޅަށް ދުވަން ފެށިއެވެ. ހުދު ދޮންވެލި ތުނޑި ހިތަކަށް ލިބުމުން އެ ވެރީންނަށް އުޅެވޭ ގޮތް ވެސް ނޭނގެއެވެ. ބައެއް ކުދީން މޫދަށް ވެސް އެރުނީއެވެ.
"އޭތް! އަދި މޫދަށް އެރޭކަށް ނުވޭ. މެންދުރު ކައިގެން މޫދަށް އެރޭނީ. ހުރިހާ ކުދިން އިހަށް އެއްގަމަށް އަރާ" މޫދަށް އެރެން ތިބި ކުދިންނާ މުޚާތަބުކޮށް އަހަރެން ގޮވައިލީމެވެ. ނަމަވެސް އެ އަޑު އިވުނު ކުއްޖަކު ނެތެވެ. އެ ވާހަކަ ގަބޫލުކުރި ކުއްޖަކު ވެސްނެތެވެ. ވާނީ ވެސް އެހެންނެވެ. އެ ކުދިން ވެސް އައީ މަޖާކުރާށެވެ. މޫދަށް އެރި ކުޅިވަރު ކުޅޭށެވެ. އެ ކުދިން ބޭނުންވާ ކަންކަން ނުކުރެވޭ ނަމަ ދަތުރުގެ ބޭނުމަކީ ކޮބައި ހެއްޔެވެ؟ އަހަރެންނަށް ސުވާލު ކޮށްލެވުނީ އަމިއްލަ ނަފުސާއެވެ.
"އެ ކުދިން ބައިތިއްބާ. އިރުކޮޅަކުން ވަރުބަލިވެގެން އެއްގަމަށް އަރަފާނެ. މެންދުރުހައިރު ތިބޭނީ ނިދާފައި" އަހަރެން ކައިރީ ހުރި ދަތުރުގެ ބައިވެރިޔަކު އަހަރެންނާ މުޚާތަބުކުރިއެވެ.
"އެހެންވީމާ މި ތާނގައި މީހަކު މަޑުކުރަންވާނެ. އެ ކުދިންނަށް ވާނުވާ ބަލަންވާނެ. އަބަދުވެސް ބޮޑު މީހަކު އެކުދީން ފެންނަ ހިސާބުގައި އިންނަންވާނެ" އަހަރެންނަށް ބުނެވުނު ޖުމުލަ ނުނިމެނީސް އޭނާގެ ވާހަކަ ފެށިއެވެ.
"އަހަރެން މަޑުކުރާނަން. އެކަމަކު މި ފަރާތް ވަރަށް ތިލަވާނެ. އެ ކުދިން އިސްކޮޅު ނުކައި ހިސާބެއް ނޯންނާނެ. ވަރަށް ބޭރަށް ހިނގައްޖެ ނަމަ ފުންވެދާނެ" އޭނާ ޖަވާބުދިނެވެ.
ސައިބޮއި ނިމުމާއެކު ކުޅިވަރުތައް ފެށިއެވެ. އެއް ބަޔަކު ފުޓުބޯޅަ ކުޅުނު އިރު އަނެއް ބަޔަކު ފެށީ ބަށި ކުޅޭށެވެ. ބައެއް ކުދިން ފައިގަތަޅާ ކުޅުނު އިރު ކުދިވެރީން އުޅުނީ މޫދުގައެވެ.
މެންދުރަށް އެޅުނު އިރު އެންމެން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ތިބީ ލޮޑުވެފައެވެ. އޭރު އަންހެންވެރީން ކެއްކުމުގެ މަސައްކަތް ކުރަނީއެވެ. ގަހުގެ ހިޔަލުގައި ފަތުރާފައިވާ ބޮޑު ސަތަރި ގަނޑުގައި އޮށޯވެލައިގެން އެއް ބަޔަކު ތިބި އިރު އަނެއް ބަޔަކު އޭގެ މަތީ، ގުރޫޕްގުރޫޕަށް އިށީނދެ ތިއްބެވެ. ކޮންމެ ބަޔަކު ވެސް އެ ބަޔަކަށް ދިމާވި ކޮންމެވެސް މަޖާކަމެއް ނުވަތަ ހެއްވާ ކަމެއް ކިޔައި ދެނީއެވެ.
އަހަރެން ވެސް އޮށޯވެ ލައިގެން އޮތީ ވަރުބަލި ފިލުވައިލާށެވެ. އޭރު އެކި މީހުން ދައްކާ ވާހަކަތައް އެކި ދިމަދިމާއިން ކަންފަތަށް ވަންނަމުން ދިޔައެވެ. އެއް ބަޔަކު ޖޯކު ކިޔާ އިރު ކުދިވެރީންގެ ގުރޫޕުން ރޭ ބަކުރުބެ ދެއްކި ވާހަކަތައް ތަކުރާރު ކުރަނީއެވެ. އަހަރެންގެ ކަންފަތް ހުއްޓުވީ އެ ވާހަކަތަކަށެވެ. އެއީ ހަގީގަތެއް ކަމެއް ނުވަތަ ބަކުރުބެ ހަދަހަދައިގެން ދެއްކި ވާހަކަތަކެއް ކަމެއް ނޭނގެއެވެ. ޔަގީންވި ކަމަކީ ބަކުރުބެ އެ ވާހަކަތައް ދެއްކި ކަމެވެ. އަދި އިރު އޮއްސުމުގެ ކުރިން އާންމުކޮށް މީހުން ބޮޑުފިނޮޅުން ފުރާކަމެވެ. ކުދިވެރީންގެ ވާހަކަތަކުން އެ ކުދިން ބިރުގަންނަ ވަރު އަހަރެންނަށް އިހުސާސް ކުރެވުނެވެ. އެ ފިކުރުގައި އަހަރެންނަށް އޮވެވުނީއެވެ. ދެ ލޯމެރި ޚިޔާލީ ދުނިޔެއަކަށް ގެނބުނީއެވެ.
އިރުކޮޅަކުން ފެނުނީ ކުއްޖަކު މާ ބާރަށް ދުއްވައިގަންތަނެވެ. އެންމެންގަނޑުގެ ތެރޭގައި އިނދެފައި އޭނާ ދުއްވައިގަތީ މޫދާ ދިމާއަށެވެ. އެއީ ގައްޔޫމެވެ. ލިބުނު ހައިރާންކަމާ އެކު އަހަރެންނަށް ވެސް އޭނާގެ ފަހަތުން ދުއްވައި ގަނެވުނެވެ. އޭރު ބައެއް މީހުން އޭނާ އަތުލެވޭތޯ ފަހަތުން ދުވަނީއެވެ. ކިރިޔާ ފައިތިލަ ހިކޭވަރު މޫދުގައި ގައްޔޫމު ދުވާލެއް ފިސާރި ބާރެވެ. އޭނާގެ އަޑު ފިސާރި ގަދައެވެ. އެހެންޏާ އޭނާއަކީ މާ ބާރަށް ދުވެވޭ ކުއްޖެއް ނޫނެވެ. ގައްޔޫމު އަތުލައިގަނެވުނީ ލައްކަ މަސައްކަތުންނެވެ. ތިން ހަތަރު މީހުންނަށް ވެސް އޭނާ މަތަކުރެވޭ ވަރެއް ނުވިއެވެ. އޭރު ވެސް އޭނާ ހަޅޭއްލަވަމުން ދިޔައެވެ. އޭނާ ދޫކޮށްލާށޭ އަޑުގައި ނެތް ތަނަށް ގޮވަމުން ދިޔައެވެ. އެ މަންޒަރު ފެނިފައި ކުދިވެރީންނާއި އަންހެނުންތައް ތިބީ ބިރުންނެވެ.
ގައްޔޫމު އެއްގަމަށް ގެނެސް ބޮޑު ސަތަރި މަތީ ބާއްވާ ހުރިހާ ފިރިހެނުން އޭނާ ވަށާލައި ހިފަހައްޓައިގެން ތިއްބެވެ. އޭރު ވެސް ގައްޔޫމު ވަރު އަރުވައެވެ. އޭނާ ދޫކޮށްލުމަށް ގޮވަމުންދިޔައެވެ. އެ ގޮވުމާ އެކު އޭނާގެ ގަޔަށް ބާރުގަނޑެއް ވެސް އަރާކަން އެނގެއެވެ. ހީވާހީވުމުން ގޮތް ނޭނގޭ ކަންތައްތަކެއް އޭނާގެ ހަށިގަނޑު ތެރޭގައި ހިނގަނީއެވެ.
އެންމެފަހުން ނޯވެވިގެން އަހަރެން ވެސް އަޑުގައި ނެތްތަނަށް ހަޅޭއްލަވައިގަތީމެވެ. އެ ހަޅޭކާ އެކު އަހަރެންނަށް ކޮޅަށް ތެދުވެވުނެވެ. ފެނުނީ ހުވަފެނެއްކަން އެނގުނީ ސަތަރިމަތީ ތިބި މީހުންތަކަށް ލިބުނު ސިހުމާ އެކު އެ މީހުން ވެސް ހަޅޭއްލަވައި ގަތުމުންނެވެ. ނިދީގައި އުޅެވުނު ގޮތުން ކުޑަކޮށް ލަދު ވެސް ގަތެވެ. ނުވާކަމަށް ހަދާފައި އަވަހަށް އޮށޯތީމެވެ.
"އޭތް ކިހިނެއްވީ؟ ހުވަފެނެއް ފެނުނީތަ؟ ތެދުވެ ބަލަ" ކައިރީގައި އިން މީހަކު މަޑުމަޑުން އަހަރެންގެ ގައި ކޮއްޓާލިއެވެ.
"ބިރުގަތީ ދޯ؟ އަދިވެސް އެހެން މީހުން ބިރުގަންނުވަން އުޅޭތި" ތަންކޮޅެއް ދުރުގައި އިން ބައިވެރިއަކު ކާނި އޮށެއް އެއްލީ އަހަރެންނާ ދިމާއަށެވެ. އަހަރެން އަޅައެއް ނުލަމެވެ. ރައްދެއް ނުދެމެވެ. އިވޭކަމަކަށް ވެސް ނުހަދަމެވެ. ހަމަ އޮތީއެވެ. ވީ ކަމެއް ނުވާކަމަކަށް ނުވާނެއެވެ. ހިނގި ކަމެއް ނުހިނގާ ކަމަކަށް ވެސް ނުހެދޭނެއެވެ.
"ކޮބާ ތެދުވަން ވީނު ދެން ކާން. މިހާރު ހުންނާނީ ހުވަފެން ބެލިފައެއްނު. ހުރިހާ ކުދީން އާދޭ ކާން. އެ ކޮޅުގައި ތިބި ކުދީންނަށް ވެސް ގޮވާ ބަލަ" ކެއުން ތައްޔާރުވުމާ އެކު ކާން އައުމަށް އަހަރެންނަށް ވެސް ގޮވިއެވެ.
އަހަރެން ތެދުވެ އެތާ ދުރުގައި ތިބި އެހެން ކުދީންނަށް ވެސް ގޮވުމަށް ފަހު ކެއުމަށް ހިނގައި ގަތީމެވެ.
ކެއުމަށް ހުރީ މަސްބަތާއި ރިހާކުރެވެ. އެއީ އަހަރެންނަށް ވެސް ވަރަށް މީރު ކެއުމެވެ. ހުރިހާ ކުދީން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ކާން ތިބިކަން ޔަގީންކުރުމަށް ފަހު އަހަރެން ވެސް ކާން ފެށީމެވެ. ތަށި ފުރެންދެން ބަތް އަޅައި ކޯކްތަށްޓެއް ހިފައިގެން ސަތަރިމައްޗަށް ދިއުމަށް ހިނގައި ގަތީމެވެ.
އެ ތަނަށް ދިޔައިރު ހުރިހާ ކުދީން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ތިބީ އެ ތަނުގައެވެ. ސަތަރިމަތީ ޖައްސައި ނުލެވެނީސް އެއް ކުއްޖަކު އަހަރެންނާ ސުވާލުކޮށްލިއެވެ.
"ނިދަން އޮވެފައި ކިހިނެއްތަ ހެދީ؟ ހަޅޭއްލަވައި ގަތީ؟"
"ތި ކުދިން ބިރު ގަންނަ ވަރެއް ބަލައިލީ؟" ސުވާލު ނިމުމާ އެކު ވަގުތުން އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީމެވެ.
"އަސްލު އަހަރެން ހިކުރީ ކަމެއް ވީހެން. އަހަރެން ވަރަށް ބިރުގަން" އެ ކުއްޖާއަށް ވީގޮތް އޭނާގެ ދުލުން ކިޔައިދިނެވެ.
"ކޮބާ ގައްޔޫމު؟" އެކި ކުދިންނަށް ނަޒަރު ހިންގާލަމުން ވާހަކަ ބަދަލުކޮށްލުމަށް އަހަރެން ސުވާލު ކޮށްލީމެވެ.
"އެ ބުނާހެން ކޮބާ ގައްޔޫމު؟" އަހަރެންނާ ޖެހިގެން އިން މީހަކު ވެސް ހަމަ އެ ސުވާލު ތަކުރާރުކޮށްލިއެވެ.
"ގައްޔޫމު ދިޔައީ އަތިރިމަތީ ހިނގާލަން. އެ ކޮޅަށް ދިޔައީ؟" ރީނދޫ ހަމެއްގެ މަތީ ކާން އިން ކުއްޖަކު އިރުމަތީ ފަރާތަށް އަތް ދިއްކޮށްލަމުން އެ ސުވާލަށް ޖަވާބުދިނެވެ.
"ކީއްވެ އެކަނި ދިޔައީ؟ އެހެން މީހަކު ނުދޭތަ؟" އަހަރެންނަށް އަހައިލެވުނެވެ.
"ހިއެއް ނުވެ ދިޔަހެނެއް. އަހަރެން ގާތުގައި ވެސް ބުނި. އަހަރެން ބުނިން މި ރަށުގައި ހިނގަން އަހަރެން ބިރުގަނޭ. ބޮޑުމީހަކާ އެކީއޭ ދާނީ. ގައްޔޫމު ބުނީ އެއީ އަހަރެމެން ބިރުގަންނުވަން ވެގެން ދައްކާ ވާހަކައޭ. އެހެން ކިޔާފައި ދިޔައީ" ކަން ހިނގި ގޮތް އެ ކުއްޖާ ކިޔައި ދިނެވެ. އެ ވާހަކަދައްކަނިކޮށް ދުވެފައި ކަހަލަ ގޮތަކަށް ހެމުނ ހެމުން ތިން މީހަކު އެތަނަށް އައެވެ.
"ކޮބާ ގައްޔޫމު؟" އަހަރެން ސުވާލު ކުރީމެވެ.
"ނޭނގެ އަހަރެމެންނަކަށް. އަހަރެމެންނެއް ނުދެކެން ދޯ؟" ވާހަކަދެއްކި މީހާ ދެން ހުރި މީހާއަށް ދޯ އަޅާލީ ވެސް ހެމުން ކަހަލަ ގޮތަކަށެވެ.
"އަހަރެމެން މިއައީ ސީދާ ކާންތައްޔާރު ވެގެން. ބަނޑު ހުސްކޮށްލައިގެން" އެ މީހުން އެހެން ދިމާއަކަށް ދިޔަ ސަބަބު ދެން ހުރި މީހާ އޮޅުންފިލުވައި ދިނެވެ. އެހެން ބުނުމަށް ފަހު ތިން މީހުން ވެސް ކާތަކެތި އެޅުމަށް ހިނގައިގަތީއެވެ. އޭރު ބައެއް މީހުން ކައި ނިމިގެން ދުފަނީއެވެ.
"އޭތް ކަލޭމެން ދެ މީހުން ދޭ ބަލަ ގައްޔޫމު ގޮވައިގެން އަންނަން. ދެ މީހުން ރަށުގެ ދެ ފަރާތުން ދޭ. އޭރުން ގައިމު ވެސް ދިމާވާނެއްނު." އަހަރެން މުޚާތަބުކުރީ ދުފަން ތިބި މީހުންނާއެވެ. އެ ބުނުމަށް ދެ މީހުން ރަށުގެ ދެ ފަރާތުން ހިނގައިގަތެވެ.
ފަނަރަ ވަރަކަށް މިނެޓުވީ އިރު ވެސް ގައްޔޫމުގެ ޚަބަރެއް ނުވިއެވެ. އޭނާ ހޯދަން ދިޔަ މީހުންގެ ހިލަމެއް ވެސް ނުވިއެވެ. އެންމެފަހުން ގައްޔޫމު ހޯދުމަށް އަހަރެންނާއި ދެން ތިބި ފިރިހެނުން ވެސް އިރުމަތީ ފަރާތަށް ހިނގައި ގަތީމެވެ.
އެކި މީހުން އެކި މަގުން ގައްޔޫމަށް ގޮވަމުން ކުރިއަށް ދިޔައީމެވެ. އަހަރެންގެ ހާސްކަން އިތުރުވީ ކުރިން ފޮނުވި މީހުންނާ ބައްދަލުވުމުން ގައްޔޫމު ނުފެނުނު ކަމަށް ބުނުމުންނެވެ. އެ ހިސާބުން އަހަރެންގެ ހިތް ތެޅެން ފެށިއެވެ. އެންމެންގެ މޫނު މަތިން ހާސްކަމާއި ނުތަނަވަސްކަން ފެންނަން ފެށިއެވެ. އޭނާ ނުފެންނަންވީ ކީއްވެ ހެއްޔެވެ؟ މި ކުޑަކުޑަ ރަށުގައި އޭނާ ގެއްލެންވީ ކީއްވެ ހެއްޔެވެ؟ މި ރަށުގައި ބިރުވެރި ކަންތައްތަކެއް ހިނގަނީ ހެއްޔެވެ؟ އަމިއްލަ ނަފުސާ އަހަރެން ސުވާލު ކުރަން ފެށީމެވެ.
"ގައްޔޫމު އެކަނި މޫދަށް އެރެފާނެތަ؟" އަހަރެން ސުވާލު ކުރީމެވެ.
"ހިއެއް ނުވޭ އެކަނި މޫދަށް އެރޭނެ ހެނެއް. އޭނާއަކަށް ފަތާކަށް ނޭނގޭނެ. އެހެންވީމާ އެކަނިމާއެކަނި މޫދަކަށް ނުދާނެ" ކުރެވުނު ސުވާލަށް ޖަވާބު ދިނީ ގައްޔޫމުގެ ހަގީގަތް އެނގޭ މީހެކެވެ.
"ކުރިން މި ކޮޅަށް އައި މީހުންނަށް ގައްޔޫމު ފެނުނުތަ؟" އަހަރެން ސުވާލުކޮށްލީމެވެ.
"އާނ.. އާނ.. އޭނާ ދުށިން. މި ހިސާބުން." ޖެހިލުންވެފައި ހުރެ އެ ތިން މީހުންގެ ތެރެއިން އެކަކު ޖަވާބު ދިނެވެ.
"އަހަރެމެން މި ފަރާތަށް އައި އިރު އޭނާ މި ކޮޅަށް އަންނަނިކޮށް ފެނުނު. އޭނާ ފެނުމުން އަހަރެމެން އޭނާ ބިރު ގަންނުވާލިން. އަޑުތަކެއް ލައްވާފައި އަހަރެމެން ފިލައިގެން ދިޔައީ" އެހެން މީހަކު އިތުރު ތަފުސީލު ދިނެވެ. އެ ހިސާބުން ގައްޔޫމަށް ވާނެ ގޮތް އަހަރެންގެ ހިތަށް ވަނެވެ. އޭނާ ބިރު ގަންނާނެވަރު އިހުސާސް ކުރެވުނެވެ.
"ކަލޭމެންވާ ރަނގަޅު. އޭނާއަކީ ބިރު ގަންނަ ކުއްޖެއްކަން އެނގެންވާނެއްނު. ބިރު ގެންފި ނަމަ ދެންވާނެ ގޮތާ މެދު ވިސްނަންވާނެއްނު" ތިން މީހުން ކަންތައް ކުރި ގޮތާ މެދު ހިތްހަމަ ނުޖެހިގެން ހަރު މީހަކު ބުނެލިއެވެ. ގައްޔޫމު ހޯދުމަށް ކުރަމުން އައި މަސައްކަތް އިތުރަށް ހަލުއިކުރިއެވެ. މުޅި ރަށުގައި އަތްފުނާއަޅަންފެށިއެވެ.
މާ ގިނަ އިރުތަކެއް ނުވެ މީހަކު ހަޅޭއްލަވާގަތް އަޑު އިވުނެވެ. އެ އަޑު އައި ދިމާއަށް އަހަރެން ވެސް ދުއްވައި ގަތީމެވެ. އެހެން މީހުން ވެސް އެ ދިމާއަށް ދިޔައެވެ. އޭރު ވެއްޓިފައި އޮތް ގައްޔޫމު ނެގުމުގެ މަސައްކަތް އެއް ބަޔަކު ކުރަނީއެވެ. އޭނާގެ ވިންދު ޖަހާތޯ އެއް ބަޔަކު ބަލަނީއެވެ.
"އަވަހަށް ހިނގާ ދޯންޏާ ދިމާއަށް ގެންދަމާ! އޭނާގެ ހެޔެއް ނެތް. ހަރަކާތް އެ ވަނީ ހުއްޓިފައި" ގައްޔޫމު އުފުލަމުން އެކަކު ވާހަކަދެއްކިއެވެ. ހާސްވެފައިވާ މީހުންތައް ގައްޔޫމު ގެންދިއުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިއެވެ.
މުޅި ދަތުރުގެ އުފާވެރިކަން ގެއްލުނެވެ. ކުދިވެރީން ބިރުގަތެވެ. އަންހެންވެރީންގެ ބަސްހުއްޓި މޫނުތަކުގެ އުފާވެރިކަން ކެނޑުނެވެ. އެ ހާސްކަމުގައި އެންމެން އަވަސް އަރުވާލައިގެން ދޯންޏަށް އެރީއެވެ. އެކަކު ވެސް ރަށުގައި މަޑުކުރާކަށް ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ. އޯވަނައިޓަކަށް ކުރި ދަތުރު ނިންމާލުމަށް ފަހު ހަވީރު ނުވަނީސް ރަށަށް ދާން ޖެހުނީއެވެ.
ލައްކަ މަސައްކަތުން ގައްޔޫމު ހޭއެރީ ދޯނިމަތީގައެވެ. ދެ ލޯ ހުޅުވާލުމަށް ފަހު ހާސްވެފައިވާ ހާލު މިއީ ކޮން ތަނެއްތޯ ގައްޔޫމު ސުވާލުކުރިއެވެ. ދެ ލޯ ބޮޑުކޮށްގެން އިރުކޮޅަކު އޮތުމަށް ފަހު އެ ދެ ލޯ މަރައިލިއެވެ. ހަމަޖެހިލުމަށް ވަގުތު ކޮޅެއް ދިނުމަށް ފަހު އަހަރެން އޭނާއާ ވާހަކަދެއްކީމެވެ. ވީގޮތް އޮޅުން ފިލުވީމެވެ. ހުރިހާ ވެސް މައްސަލައަކީ ބިރު ގަތުމެވެ. ބަޔަކު އޭނާ ބިރު ގެންނެވުމެވެ. ކުރެވުނު ސަމާސާއެއް ވިހަވުމެވެ.
"ދެން ވެސް ސަމާސާއަކަށް އެފަދަ ކަމެއް ނުކުރާތި. ބިރުގެންނެވުން ވެސް އޮންނަންވާނީ ހުދޫދެއްގެ ތެރޭގައި. މި ދަތުރުގެ އުފާވެރިކަން ބަދަލު މި ވީ ތިޔަ ސަމާސާއަކާ ހެދި." ގައްޔޫމު ބިރު ގެންނެވި ތިން މީހުންނާ އަހަރެން ވާހަކަދެއްކީމެވެ. އެ ކުރެވުނު ކަންތައް ރަނގަޅު ނޫންކަމަށް ބުނީމެވެ. ދަތުރުގެ އެންމެހާ ބައިވެރީންނަށް ވެސް އެ ކަން އެނގެން ޖެހޭކަން ވެސް ހާމަކުރީމެވެ. ކުދީންނާ ދިމާކުރުމާއި ބުލީކުރުމާއި ބިރު ގެންނެވުމަކީ ބައެއް ފަހަރު ހީނުކުރާ ކަހަލަ ނަތީޖާތަކެއް ނުކުމެދާނެ ކަމެއްކަން ވެސް އަންގައިދިނީމެވެ.
ދަތުރުގައި ދިމާވި ކަންތައްތަކުން ސަލާމަތްވެ ހަމަޖެހުމުގެ ނޭވާއެއް ލެވުނީ ރަށާ ހަމައަށް އާދެވެނިކޮށެވެ. ހިތަށް އެރިއެވެ. މި ކުރެވުނީ ވެސް ދަތުރެކެވެ. ބޮޑުފިނޮޅަށް ލައްކަފަހަރު ދެވިއްޖެއެވެ. އެކަމަކު އޯވަނައިޓެއް ހަދަން ގަސްދުކުރީ އެންމެ ފަހަރަކުއެވެ. އެ ފަހަރަށް ވުރެ ބިރުގެން ފަހަރެއް ނެތެވެ. އެފަދަ ތަޖުރިބާއެއް ކުރެވުނު އެހެން ފަހަރެއް ދިމައެއް ނުވެއެވެ. އަހަރެންނަށް ބަލައިލެވުނީ ބޮޑުފިނޮޅާ ދިމާއަށެވެ. އެއަށް ފަހު ދޯނިން ފައިބައި ގެއާ ދިމާއަށް ހިނގައިތީމެވެ.
ހިތަށް އެރިއެވެ. ރަށް ވަށައި ހުރި ހުރިހާ ފަޅުރަށްތައް އެކި ކަންކަމަށް ދޫކޮށް ނިމެނީއެވެ. ރަށުމީހުންގެ އުފާތަކަށް ބެލުމެއް ނެތެވެ. އެ މީހުން ހިތްހަމަ ޖައްސައިލެވޭނެ ގޮތެއް ނެތެވެ. އަމިއްލަ ރަށުގެ އެތައް ހަނދާންތަކެއް އެ ރަށްރަށާ ގުޅުނަސް އެއީ މާޒީއެވެ. އެ މާޒީން އުފާލިބޭ ނަމަ ލިބިގަންނަވީއެވެ. މިއަދުގެ ހަގީގީ އުފާވެރިކަން މިލްކުވަނީ ދޮން ބިދޭސީންނަށެވެ. ރަށު މީހުންނަށް ލިބެންވީ އުފާތައް ވެސް އެ މީހުންނަށް ގުރުބާންކުރަންވީއެވެ. ގުދުރަތުގެ ރީތިކަމާއި ފުރިހަމަ ކަންވެސް އެ މީހުންނަށް ވިއްކަންވީއެވެ. ސަގާފަތާއި އާދަތައް ވެސް އެ މީހުންނަށް ނީލަންކިޔަންވީއެވެ. ހިތުގައި އުފެދުނު އުދާސްތަކާއެކު ދަތުރު ދިއުމުގެ ސިލްސިލާގައި ނިންމުމުގެ ސިއްކަޖެހީމެވެ.
